Milyonlarca insan, kolesterolü düşürmek ve kalp krizi ile felç riskini azaltmak için statin kullanıyor. Ancak bazı hastalarda bu ilaçlar kas ağrısı, güçsüzlük ve egzersiz zorluğuna yol açıyor — birçok hastayı tedaviyi bırakmaya iten yan etkiler. Şimdi McMaster Üniversitesi'nden araştırmacılar, bu belirtilerin neden geliştiğini açıklayabilecek biyolojik bir yol bulduklarını ve belki de bunları önlemenin bir yolunu keşfettiklerini söylüyor.
Science Advances dergisinde yayımlanan çalışma, bağışıklık sistemi ile kas hücresi metabolizması arasında daha önce fark edilmemiş bir etkileşime işaret ediyor. Ekip, statinlerin kas hücrelerinin enerji üretme biçimine müdahale edebildiğini ve bu bozulmanın hücrelerin içinde doku hasarına yol açan bir bağışıklık tepkisini tetiklediğini buldu. Kas hücreleri ve fare modelleriyle yapılan deneylerde, bu bağışıklık tepkisini bloke etmek hasarın büyük kısmını önledi.
Statin kullanıcılarının tahminen yüzde 7 ila 29'u kasla ilgili belirtiler yaşıyor. Çalışmanın kıdemli yazarı ve McMaster'da profesör olan Jonathan Schertzer, "Statinler, kardiyovasküler hastalık riskini azaltmak ve erken ölümü önlemek için elimizdeki en etkili ilaçlardan biri" dedi. "Ne yazık ki kas yan etkileri bazı insanların dozu düşürmesine ya da ilacı tamamen bırakmasına neden oluyor."
En umut verici bulgulardan biri: Yan etkilere yol açan mekanizma, kolesterolü düşüren mekanizmadan ayrı görünüyor. Schertzer, "Bu, bir gün yan etkileri hedefleyip statinleri bu kadar değerli kılan kardiyovasküler faydalara dokunmamanın mümkün olabileceğini gösteriyor" dedi.
Araştırma ayrıca metabolizma ile bağışıklık arasında şaşırtıcı bir bağlantı ortaya çıkardı: Kas hücrelerinin enerjiyi işleme biçimindeki değişiklikler, hücrelerin kendi bağışıklık tepkilerini harekete geçirmesine neden oldu; bu da iltihabın ilaç yan etkilerine nasıl katkıda bulunabileceğine dair yeni bir bakış açısı sunuyor. Çalışmada Fransa, Avustralya, Kanada ve Birleşik Krallık'tan araştırmacılar yer aldı ve araştırma Kanada Doğa Bilimleri ve Mühendislik Araştırma Konseyi (NSERC) tarafından finanse edildi. Bulguların tedaviye dönüşmesi için daha fazla araştırma gerekiyor; ancak yeni tanımlanan yol, statinlerin tolere edilmesini kolaylaştıracak ilaçlar için birkaç olası hedef sunuyor.
