Işığa dayalı yeni bir teknoloji, yenidoğan yoğun bakım ünitelerinin en korkulan hastalığını en erken evrelerinde yakalayabilir: Nekrotizan enterokolit (NEC), prematüre bebeklerin neredeyse hiç uyarı vermeden vuran, yaşamı tehdit eden bağırsak iltihabı.

Yöntem, prematüre bebeklerin yarı saydam derisinden yararlanıyor: Bir prob, karnı kızılötesi ve görünür ışıkla aydınlatıyor; bir spektrometre farklı dalga boylarında geri yansıyan ışığı ölçüyor ve bir makine öğrenimi modeli sonuçları yorumluyor. NEC, kan akışını kaybeden bağırsağı koyulaştırdığı için renk değişimi karın duvarından görülebiliyor — hiçbir kesi gerekmeden.

96 bebeklik pilot çalışmada taramalar, NEC'li on bebeğin tamamını doğru biçimde tespit etti — ancak önemli sayıda yanlış pozitif sonuçla birlikte. 'Sonuçlar doğrulanır ve iyileştirilebilirse, bunu her yenidoğan yoğun bakım beşiğinde, rutinin bir parçası olarak görmek isterim' dedi, ekibi Northwestern Üniversitesi ile çalışan Chicago'daki Lurie Çocuk Hastanesi'nden çocuk cerrahı Seth Goldstein.

NEC, etkilenen bebeklerin yüzde 20'sinden fazlasını öldürüyor ve şişmiş karından ağır hastalığa saatler içinde ilerleyebiliyor. Tüm prematüre bebeklerin yüzde 5'ine, 1.500 gramdan az doğanların ise yüzde 10'una kadarını etkiliyor. Erken evre NEC antibiyotik ve damar yoluyla beslenmeyle tedavi ediliyor; ağır vakalarda bağırsağın bir kısmını çıkarmak için genellikle ameliyat gerekiyor. Hastalığa özgü hiçbir ilaç bulunmuyor.

Önümüzdeki yıl içinde araştırmacılar, semptomlar ortaya çıkmadan NEC'i yakalamak için bebekleri düzenli olarak tarayan büyük bir deneme başlatmayı planlıyor — her gün taranan farelerde gösterdikleri erken teşhis yaklaşımının aynısı. Paralelde ekip, düşük maliyetli elde taşınan bir cihaz geliştiriyor. Emory Üniversitesi yenidoğan klinik araştırmalar direktörü Ravi Patel temkinli olunması gerektiğini söylüyor: Pilot çalışma 'gerçek dünyada nasıl performans göstereceğini bilmek için çok az vaka içeriyor' ve yanlış pozitifler aşırı tedavi endişesi doğuruyor. Yine de teknolojinin 'daha fazla araştırılmaya değer' olduğunu belirtti.

Kaynaklar