Risk sermayesi on yıllardır yazılı olmayan bir kural üzerinden işliyor: bir firmadan yatırım alırsanız, o firma kalkıp doğrudan rakibinizi finanse etmez. TechCrunch'a göre sektörün en köklü isimlerinden Benchmark, yapay zekânın bu teamülü aşındırdığı görüşünde.
Mantığı izlemek zor değil. Ciddi bir yapay zekâ şirketi kurmak, tek bir firmanın karşılayamayacağı ölçekte sermaye gerektiriyor; bu yüzden turlar giderek birkaç büyük yatırımcıdan birlikte toplanıyor. İnandırıcı lider yatırımcı sayısı az, zaman baskısı ise yüksek: rakibini finanse etmeyi reddeden firma, pozisyonu, ilişkiyi ve bilgi avantajını bir başkasına kaptırmayı izleyebilir.
Bu norm hiçbir zaman hukuki bir kısıt değildi. Rekabet hukuku şirketlerin koordinasyonunu yasaklar ve bir risk sermayesi firmasının yükümlülüğü kendi sınırlı ortaklarına karşıdır, kurucularının münhasırlığına karşı değil. Teamül, işe yaradığı için sürdü: kurucular stratejilerini paylaşabiliyor, yatırımcılar çelişkili yönetim kurullarında oturabiliyordu.
Yapay zekâ bu düzenin altındaki varsayımları üç noktada kırıyor. Birincisi, sermaye ihtiyacı o kadar büyük ki aynı birkaç firma turdan tura, sektörden sektöre karşımıza çıkıyor. İkincisi, teknik kesişimler derin: model laboratuvarları, çip tedarikçileri, çıkarım sağlayıcıları ve uygulama girişimleri kimi yerde rekabet ediyor, kimi yerde birbirine bağımlı. Üçüncüsü, pazar o kadar hızlı ki bir anlaşmayı geri çevirmek başlı başına rekabetçi bir karar.
Kurucular açısından pratik sonuç, eskiden varsayılan bir dizi maddenin artık pazarlık konusu olması. Münhasırlık zayıfladı. Açıklama daha çok önem taşıyor: yönetim kurulu sunumuna ne gidiyor, ortaklık tablosunu kim görüyor, rakibin yatırımcısı paylaşılan bir yönetici üzerinden yol haritasını öğreniyor mu? Bilgi duvarları ve yatırımcının neyi finanse edebileceğine dair yan anlaşmalar artık term sheet'lerde gerçek ağırlık taşıyor.
Benchmark'ın tutumu pazarlık gücündeki kaymayı gösteriyor. Sermaye kıtken ve anlaşmalar tahsis için yarışırken 'rakibe yatırım yok' sözü vermek ucuzdu. Büyük çek yazabilen küçük kulüp için sermaye bolken bu kural pahalıya geliyor; firmalar da piyasanın çoktan fiyatladığı şeyi yüksek sesle söylemeye başlıyor.




