Füzyon enerjisi birbiri ardına tarihi engelleri aştı — en ünlüsü 2022'de, Ulusal Ateşleme Tesisi'nin (NIF) net enerji kazançlı bir reaksiyon üretmesiydi. Ancak MIT'den gelen yeni bir makale, sektörün artık farklı türde bir sorunla karşı karşıya olduğunu savunuyor: füzyonun çalışıp çalışmayacağı değil, para kazanıp kazanamayacağı.

Journal of Fusion Energy'de yayımlanan "Criteria for the economic viability of fusion power plants" (Füzyon santrallerinin ekonomik uygulanabilirliği için kriterler) başlıklı makalede MIT profesörleri Dennis Whyte ve Andrew W. Lo, "ekonomik Q" adını verdikleri bir kavram etrafında bir çerçeve öneriyor: kazanılan sermayenin harcanan sermayeye oranı. Bu, plazmanın net enerji üretebilmesi için gereken sıcaklık, yoğunluk ve hapsolma süresini tanımlayan 1950'ler formülü Lawson kriterinin bilinçli bir yansıması.

"Bu ölçekte para bulmanın, tahsis etmenin ve harcamanın getirdiği her şey bu işin içinde," diyor Commonwealth Fusion Systems'ın kurucu ortağı olan nükleer bilim ve mühendislik profesörü Whyte. "Bu teknolojinin dünya ekonomisinde gerçekten anlamlı olmasını istiyorsak, bu konularda kendimize karşı dürüst olmaya başlamalıyız."

Çerçeve, çoğu fiziksel değil mühendislik ve finansal olan on parametre kullanıyor: güç yoğunluğu, füzyon gücünü ekonomik bir ürüne dönüştürme verimliliği, bileşen dayanıklılığı, inşaat maliyetleri ve piyasa getirileri. Yazarlar yöntemin kullanılan füzyon konseptine — manyetik hapsetme, lazerler ya da başka herhangi bir yöntem — "tamamen kayıtsız" olduğunu vurguluyor, çünkü her yaklaşım nihayetinde aynı aritmetiğe iniyor: çıkan para, giren paradan fazla olmalı.

Whyte ve Lo ayrıca, ABD Enerji Bakanlığı'nın Oak Ridge Ulusal Laboratuvarı ile yeni bir füzyon araştırma konsorsiyumu üzerinde çalışan Rutherford Energy Ventures danışmanlık şirketini de kurdu. Zamanlama bilinçli: daha geçen hafta Commonwealth Fusion Systems, 2030'larda Virginia'da ilk santralini kurma hedefine doğru ilerlerken yeni bir milyar dolarlık yatırım turunu tamamladı.

MIT Sloan finans profesörü Lo, derin teknoloji sektörlerinin "yapa yapa öğrenme" eğrisini izlediğini savunuyor — bir insan genomunu dizilemek artık 25 yıl öncesine göre yaklaşık bir milyon kat daha ucuz — ve füzyon da ilk santraller kurulduktan sonra aynı yolu izleyebilir. Çerçeve, diyor Lo, "belirli bir tasarım kararı vermenin gerçek değerini söyler. Füzyon gelişiminin bu anında bana göre bu kesinlikle kritik ve şu ana kadar eksik olan şey de buydu."