Bir dönem "Pharma Bro" olarak anılan yatırımcı ve ilaç şirketi yöneticisi Martin Shkreli, ilaç sektöründen men edilmesini öngören ömür boyu yasağı ihlal etti — hem de kendini canlı yayınlarken. İddia ABD Federal Ticaret Komisyonu'na (FTC) ait; haber Ars Technica'da yer aldı.
Yasak, 2022'de FTC ve New York başsavcılığı ile varılan bir uzlaşmaya dayanıyor. Uzlaşma, Shkreli'yi kamuoyunda tanınır kılan olayın ardından geldi: şirketinin toksoplazmoz tedavisinde kullanılan antiparaziter ilaç Daraprim'in fiyatını bir gecede yüzde 5.000'den fazla artırma kararı. Anlaşma onu ömür boyu ilaç işinden men etti — ABD'deki ilaç fiyatlandırma davalarında uygulanan en ağır kişisel yaptırımlardan biri.
Yeni iddiayı çarpıcı kılan şey, kullanılan mecra. Aktarıldığı kadarıyla komisyonun görüşü, Shkreli'nin kamuya açık canlı yayınlarının yasağın men ettiği davranışın kanıtını oluşturduğu yönünde. Bu, ömür boyu yasağın ancak arkasındaki yaptırım gücü kadar güçlü olduğunu ve yaptırımı uygulayan kurumun bu kez alışılmadık ölçüde kamuya açık bir kayıtla çalıştığını gösteriyor.
Shkreli'nin kendi yayınları ve kamuya dönük açıklamaları geçmişte de defalarca hukuki ve idari incelemeye konu oldu; canlı yayın aynı anda hem tanıtım kanalı hem de delil kaydı işlevi görüyor. İlk haberler, iddia edilen somut davranışı, FTC'nin talep ettiği yaptırımları ve Shkreli'nin yanıtını ayrıntılı olarak vermedi.
Neden önemli: Dava, sürekli yayın çağında ömür boyu sektör yasağının ne kadar uzağa eriştiğini sınıyor. Tek bir kamuya açık yayın bir yaptırım davasının dayanağı olabiliyorsa, bir yasağı hiçe saymanın pratik maliyeti artar — FTC'nin ilaç fiyatlandırma uzlaşmalarının caydırıcılığı da.
